Akondroplazi

 

Akondroplazi ekstremite kısalığı yanında kraniofasial değişikliklerle karekterizedir. Kalıtsal iskelet displazileri  içinde en sık rastlanılandır. OD olarak geçen bu hastalık %80-90 oranında yeni gen mutasyonları sonucu ortaya çıkar. Sıklığı 1/15000’dir. Doğumda boy ve ekstremite kısalığı çok  belirgindir. Doğum boyu ortalama 47 cm’dir. Baş brakisefalik ve büyüktür (>97 p), güç doğuma neden olabilir. Hafif torakolomber kifoz birinci ve/veya ikinci lomber vertebranın gagalaşmasıyla birliktedir. Genellikle hipotoni vardır ve motor gelişme gecikir. 

Aşırı terleme sık olur. Boy kısalığı ilerleyen yaşlarda daha belirgin olur. Ekstremitelerin özellikle proksimal kısımları kısadır (rizomelik kısalık). Parmaklar kısadır. 3 ve 4. parmakların ayrık duruşuyla küçük yaşlarda el yelpazeye benzer, sonra bu görünüm kaybolur. Kısa tubüler kemiklerden özellikle falankslar kısa ve geniştir. Göğüs kafesi çapı daralmıştır. Eklem hareketleri kısıtlı olabilir. Lomber lordoz belirgindir. Gövde uzundur. Radyolojide uzun kemikler kısa ve metafizler geniştir.

Hastaların zekası genellikle normaldir. Diş düzensizlikleri ve sık tekrarlayan otitler ve buna bağlı işitme kaybı gözlenebilir. Kısa vertebralara bağlı solunum güçsüzlüğü oluşabilir.

Ortalama erişkin boyu erkeklerde 131 cm kızlarda ise 124 cm’dir. Boy kısalığı ve ilk yaşlardaki motor gerilik dışında prognoz iyidir. Spinal bası olan nadir hastalar dışında yaşam süresi  normaldir. Medülla spinalis basısı lomber bölgede belirgindir.

Akondroplazide temel defekt FGFR3 genindeki mutasyondur. Lokusu 4p16.3 olarak saptanmıştır(1994). % 98 olguda 1138. nükleotid dizesinde 380. kodonda glisin yerine arjinin geçmiştir. İki vakada 375. kodonda glisinin sistinle yer değiştirdiği tespit edilmiştir.